IJsselmeer veel invloed op onweersbuien

11-10-2021

Mensen die rondom het IJsselmeergebied wonen zeggen vaak dat het IJsselmeer funest is voor onweersbuien. Gedeeltelijk klopt deze theorie maar wist je dat het IJsselmeer ook een goede voedingsbron kan zijn voor (zware) onweersbuien?

Vaak wanneer het voorjaar begint is het IJsselmeer nog koud met een temperatuur onder de 10 graden. Met steeds vaker de trend dat de warme lentes eerder beginnen zullen eventuele onweersbuien in die periode het niet redden, zodra deze in de buurt komen van het IJsselmeer. Onweersbuien hebben warmte nodig. Een buienwolk heeft stijg- en daalstromen: de stijgstroom zuigt energie (warmte) de buienwolk in, waardoor deze kan (blijven) groeien. De daalstroom stuurt koudere lucht van boven weer naar het aardoppervlak. Wanneer de aantrek van warme lucht ontnomen wordt stopt de onweersbui met groeien en zal geleidelijk in elkaar storten. Daarom heeft het binnenland in de lente sneller te maken met onweersbuien, omdat daar de warme energie vanaf het aardoppervlak wel aanwezig is.

Onweer boven Urk
Onweer boven Urk

Warme lentes en zomers zorgen dat het IJsselmeer snel kan opwarmen. De temperatuur van het water komt in de zomer gemiddeld rond de 21 graden uit. Een perfecte temperatuur om de onweersbuien in stand te houden wanneer deze over het meer trekken. Nu de laatste jaren steeds warmer wordt en de zomerse dagen tot zelfs tropische dagen lengen wordt het IJsselmeer nog warmer. Dit zorgt voor uitzonderlijke situaties. Een voorbeeld te noemen is de supercel op 20-08-2020 die toen over de Noordoostpolder trok en zijn weg verder vervolgde door Friesland. Deze ontstond boven het warme IJsselmeergebied. Ook dat jaar daarvoor ontstonden in de buurt van het IJsselmeer supercels.

Supercel boven Emmeloord, NOP op 20-08-2020
Supercel boven Emmeloord, NOP op 20-08-2020

Richting het najaar koelt de atmosfeer steeds verder af, maar het IJsselmeer blijft dan nog even warm. De onweerskansen nemen dan boven land steeds verder af, maar boven het IJsselmeer kan het dan nog soms even goed spoken. Dit komt doordat het water nog aan de warme kant is. Ook dit zal in de loop richting de winter snel afnemen, maar in die tussentijd kan het dan geregeld onweren in het IJsselmeergebied (afhankelijk hoe warm de zomer verlopen is). Doordat de zomer van 2021 normaal tot iets onder normaal verliep had dit grote gevolgen voor het najaar, want het water heeft zich niet voldoende kunnen opwarmen, waardoor onweer tijdens buien uitbleef.

Met de toenemende warmte zullen we in de toekomst vaker van dit soort omstandigheden krijgen, wel weegt het veel af van andere scenario’s maar het IJsselmeer wordt dan steeds meer een goede voedingsbron voor stevige onweersbuien.